3 ) در مورد اكسيژن اولين كسى كه پى برد اكسيژن مولد الحموضة مىباشد ، جعفر صادق بود ؛ چون او گفت : هوا داراى چند جزء است و يكى از اجزاى هوا در بعضى از اجسام دخالت مىكند و آن ها را تغيير مىدهد . و از بين اجزاى متعدد هوا همان است كه كمك به سوزاندن مىنمايد ، و اگر كمك آن نباشد اجسام كه قابل سوختن هستند نمى سوزند . اين نظريه او اشتهار يافت . باز او در درس خود گفت : آنچه در هوا كمك به سوزانيدن اجسام مىنمايد اگر از هوا جدا شود و به طور خالص به دست بيايد طورى از لحاظ سوزانيدن اجسام نافذ است كه با آن مىتوان حديد ( آهن ) را سوزانيد . بنابر اين هزار سال قبل از پريستلى و پيش از لاو وازيه ، جعفر صادق اكسيژن را به خوبى وصف كرد و تنها نام اكسيژن و مولد الحموضة را روى آن نگذاشت . پريستلى با اينكه اكسيژن را كشف كرد نتوانست بفهمد كه آهن را مى سوزاند ، و لاو وازيه با اين كه قسمت هاى از خواص اكسيژن را با آزمايش استنباط كرد نتوانست بفهمد كه آن گاز سوزاننده آهن است ، ولى جعفر صادق هزار سال قبل از او آن را فهميد . امروز مىدانيم كه هرگاه يك قطعه آهن را به طورى داغ كنيم كه قرمز بشود و بعد آن را در اكسيژن خالص فرو ببريم با شعله هاى درخشنده مى سوزد . « 1 » يك قسمت از گاز هاى شيميايى جعفر صادق با كمك اكسيژن صورت گرفته و بدون مداخله آن عنصر ، جعفر صادق نمىتوانسته آن كار ها را انجام بدهد ؛ لذا او اكسيژن را توليد كرده اما نه به صورت خالص بلكه به شكل تركيب

--> ( 1 ) - ص 62 .